Werk

Artikelen

Essays, columns en theologische verkenningen.

Mijn kerk (de Protestantse Kerk in Nederland) houdt een enquête onder haar leden. Het gaat niet goed met de kerk. Ze lijdt aan ledenverlies, ze vergrijst. Dat betekent dat de overdracht van kerkgebonden geloof onder de nieuwe generaties ernstig stagneert. Daarom worden de leden bij een nieuwe toekomstvisie betrokken.
Weer een relletje in de kerk. Hadden we eerst Klaas Hendrikse, de atheïstische predikant, nu hebben we Edward van der Kaaij die ontkent dat Jezus heeft bestaan. Het evangelie is in zijn visie een mythe die ontleend is aan de Egyptische mythologie over Osiris.
Gisteren werd herdacht dat Auschwitz zeventig jaar geleden werd bevrijd. De media besteedden er ruim aandacht aan. Regisseur Steven Spielberg had voor deze gelegenheid een aangrijpende korte film gemaakt over de geschiedenis van het kamp. Ik zag hem en was opnieuw verbijsterd over de moordmachine die Auschwitz was. Je went er nooit aan en dat is maar goed ook.
Dinsdag waren bij de talkshow ‘Jinek’ drie jonge moslims te gast. Het gesprek ging onvermijdelijk over de vraag of moslims geen afstand moesten nemen van het door de islam geïnspireerd terrorisme. De gesprekspartners van Eva Jinek, een jonge man en twee vrouwen (allemaal pas 21 jaar), vonden van niet. Ze waren het moe om zich telkens te moeten verdedigen.
Afgelopen weekend waren mijn lief en ik in Zuid-Limburg. De magneet van die streek is Maastricht: je wordt er naartoe getrokken. De stad heeft gezellige terrassen, mooie winkels en vooral: veel kerken. Een van die kerken is de Onze Lieve Vrouw 'Sterre der Zee' Basiliek. We gingen er zondag heen.
Deze week zag ik een interview met de Amerikaanse dichter Christian Wiman. Hij is gelovig. En hij weet daar mooie dingen over te zeggen. En vooral: eerlijke dingen. Hij vertelde dat hij misschien maar een paar keer echt heeft geloofd. Maar ná die momenten komt het er op aan – aldus Wiman – die ervaringen trouw te blijven. Ook als je lang zonder geloof moet doen.
Een Israëlische dichter schreef een gedicht met als titel ‘De diameter van de bom’. De bom in kwestie was dertig centimeter in doorsnee. Maar het bereik van die bom was, toen hij ontplofte, zeven meter. Binnen die straal vielen vier doden en elf gewonden.
Dit is een recensie van verreweg het belangrijkste boek dat ik dit jaar las. De Amerikaanse dichter Christian Wiman groeide op in een orthodox maar verknipt milieu, gekenmerkt door een overmaat aan geweld. Het maakte hem tot een verkreukeld mens en zorgde ervoor dat het meegekregen geloof op volwassen leeftijd in hem wegzakte. Hij werd agnost en koos voor een eigen overlevingsstrategie: hij werd dichter. Maar terugkijkend ziet hij nu dat de poëzie de weg was waarover het geloof in hem kon overleven.
Er is een nieuwe Bijbelvertaling. De 'Bijbel in Gewone Taal', zoals hij heet, werd precies een week geleden gepresenteerd. Het is nog te vroeg om een afgewogen oordeel te geven. Maar ik heb er al wel in gebladerd. Ik navigeerde meteen naar de overbekende Bijbelgedeelten. Wat hadden de vertalers ervan gemaakt? Het viel me niet tegen! Een aantal voorbeelden.
Vorige week was er in Amsterdam een landelijke predikantendag. Ik kon er niet bij zijn. Jammer, want het schijnt een happening geweest te zijn. Ik heb er wel iets van meegekregen. De krant en de tv berichtten er namelijk over. Met name de togashoot kreeg veel bekijks. Na de bijeenkomst in de Nieuwe Kerk zwermden talloze collega’s uit over de Dam voor een groepsfoto. En: in toga!