'Oud-worden willen we allemaal, maar oud-zijn is een ander verhaal.' Het is een van de gevleugelde uitdrukkingen over de ouderdom. Dat we gemiddeld steeds ouder worden is een zegen. Maar het oud-zijn wordt niet altijd als de meest gezegende perioden beleefd. En het geloof dan? Biedt dat geen troost en kracht? Dat moet je niet te snel zeggen. Deze preek gaat over Psalm 71 - een lied dat niet zonder hoop is, maar dat de aanvechtingen tijdens de ouderdom ook niet wegstopt.

Vergeving is een van de kernthema's van het christelijk geloof. Naast het bestaan als zodanig is het Gods grootste geschenk. We zijn er niet alleen, we mógen er ook zijn. We worden aanvaard met al onze schaduwzijden. Een soft thema? Dan moet je het het evangelie maar eens lezen. Dan merk je dat de Bijbel op dit punt iets anarchistisch heeft. Deze preek gaat over de ontmoeting van Jezus met een schurk-eersteklas.

Er is een middeleeuws verhaal getiteld ‘Elckerlyc’. Het gaat over een man die door zijn levenswijze de toorn van God wekt. Daarom geeft God hem de opdracht als boetedoening een pelgrimsreis te maken. De uitkomst van die reis staat vast: het is de dood. Onderweg moet hij leren anders te leven. Wel mag Elckerlyc iemand uitnodigen om hem te vergezellen. De een na de ander weigert. Maar hij vindt uiteindelijk toch het juiste gezelschap: deugdzaamheid gaat met hem mee. Een eenmaal aan het eind van zijn reis gekomen, brengt een engel Elckerlyc bij God.

Als ik een huwelijksviering mag leiden, laat ik de partners ter voorbereiding altijd een brief aan elkaar schrijven. In die brief brengen zij onder woorden wat zij in de ander bewonderen en liefhebben en hoe zij hun beider toekomst zien. Die brief mogen zij niet aan de ander laten lezen voordat ze bij mij op voorgesprek zijn geweest. Tijdens dat voorgesprek lezen zij die brief hardop aan elkaar voor. Dat is altijd een bijzondere gebeurtenis. Vrijwel altijd worden er prachtige dingen gezegd die de ander ontroeren.

‘Dat is een toffe gast, zeg!’ – ‘Het was een tof feest’ – ‘Jij hebt een tof shirt, man!’ ‘Tof’ – je hoort het woord nog vaak, vooral onder jonge mensen. ‘Tof’ – het is het eerste woord dat bij God opkwam toen hij keek naar wat hij gemaakt had. ‘En God zag dat het tof was.’ Want ‘tof’ is het Hebreeuwse woord voor ‘goed’. Het is het sleutelwoord in het eerste scheppingsverhaal. Het eerste? Ja, want er zijn er minstens twee. ‘Hoe kan dat?’ vraagt u misschien. Wel, dat kan omdat scheppingsverhalen de vrucht zijn van gelovige verbeeldingskracht.

Het woord 'schuld' kom je mijn soort kerken niet zoveel meer tegen. We zijn, denk ik, bang elkaar schuld áán te praten. Vroeger gebeurde dat al teveel. Toch kent de Bijbel - net als alle grote kunst - de belangrijkste thema's van het leven: liefde, dood en...schuld. Deze zondag stonden twee Bijbelgedeelten centraal die draaien om het thema 'schuld'. Hoe ze te lezen? Vergeten? Iedereen voelt: dat kan niet.